Trong tuần qua, Khoa Ngoại – Bệnh viện 71 Trung ương tiếp nhận 03 bệnh nhân được chuyển đến với tình trạng tràn dịch màng phổi đã tiến triển nặng. Điểm chung của các bệnh nhân là trước đó xuất hiện các triệu chứng đau tức ngực, ho, khó thở tăng dần, đã đi khám và được chẩn đoán tràn dịch màng phổi tại cơ sở y tế ban đầu.

Tuy nhiên, khi chuyển đến Bệnh viện 71 Trung ương, tình trạng màng phổi đã chuyển sang giai đoạn dày dính, nhiều vách hóa, làm phổi khó giãn nở và khiến việc điều trị trở nên phức tạp hơn.

Sau khi được thăm khám, đánh giá hình ảnh học và hội chẩn chuyên khoa, các bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật nội soi bóc vỏ màng phổi, giải phóng phổi bị bao bọc bởi lớp màng phổi dày xơ, tạo điều kiện để phổi nở trở lại.

Tràn dịch màng phổi không chỉ đơn giản là “có nước trong phổi”

Tràn dịch màng phổi là tình trạng dịch tích tụ bất thường trong khoang màng phổi. Đây không phải là một bệnh duy nhất mà là biểu hiện của nhiều nhóm bệnh khác nhau.

Nguyên nhân có thể gặp gồm:

• Lao màng phổi.
• Viêm phổi, nhiễm trùng màng phổi, tràn mủ màng phổi.
• Ung thư phổi hoặc ung thư di căn màng phổi.
• Suy tim, xơ gan, bệnh thận hoặc giảm albumin máu.
• Chấn thương ngực, tràn máu màng phổi.
• Một số bệnh lý tự miễn và các nguyên nhân khác.

Vì vậy, khi phát hiện tràn dịch màng phổi, điều quan trọng không chỉ là làm giảm lượng dịch mà cần tìm đúng nguyên nhân và đánh giá chính xác giai đoạn bệnh để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân và giai đoạn

Ở giai đoạn sớm, nếu lượng dịch ít và nguyên nhân có thể điều trị nội khoa, người bệnh có thể được điều trị nguyên nhân, theo dõi và đánh giá đáp ứng.

Khi dịch nhiều gây khó thở, chèn ép phổi hoặc cần xác định nguyên nhân, bác sĩ có thể chỉ định chọc hút dịch màng phổi, xét nghiệm dịch màng phổi và các phương tiện chẩn đoán hình ảnh cần thiết.

Đặc biệt, đối với tràn dịch màng phổi do nhiễm trùng hoặc tràn mủ màng phổi, việc điều trị cần được tiến hành sớm bằng kháng sinh phù hợp, dẫn lưu màng phổi và các biện pháp can thiệp cần thiết tùy từng trường hợp.

Nếu bệnh tiến triển sang giai đoạn vách hóa, dày dính, dịch bị chia thành nhiều khoang, phổi bị hạn chế khả năng nở. Khi đó, dẫn lưu đơn thuần có thể không còn đạt hiệu quả như mong muốn.

Ở những trường hợp phù hợp, phẫu thuật nội soi bóc vỏ màng phổi có thể được lựa chọn nhằm loại bỏ lớp vỏ xơ dày bao quanh phổi, giải phóng phổi và phục hồi khả năng giãn nở của phổi.

Đừng chờ đến khi khó thở nhiều mới đi khám

Ba trường hợp được tiếp nhận trong tuần qua là một lời nhắc nhở quan trọng: tràn dịch màng phổi cần được đánh giá và điều trị đúng nguyên nhân, đúng giai đoạn.

Khi xuất hiện các triệu chứng như:

Đau tức ngực – ho kéo dài – khó thở – sốt – mệt mỏi hoặc khó thở tăng dần, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được khám và chẩn đoán.

Đặc biệt, với những trường hợp đã được phát hiện tràn dịch màng phổi, cần tuân thủ lịch tái khám và theo dõi, không nên tự điều trị hoặc trì hoãn việc đánh giá chuyên khoa.

Phát hiện sớm – xác định đúng nguyên nhân – điều trị đúng giai đoạn sẽ giúp nâng cao hiệu quả điều trị, hạn chế biến chứng dày dính, vách hóa màng phổi và giảm nguy cơ phải can thiệp phẫu thuật ở giai đoạn muộn.

Khoa Ngoại – Bệnh viện 71 Trung ương luôn chú trọng tiếp cận người bệnh theo nguyên nhân và giai đoạn bệnh, phối hợp giữa chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm, điều trị nội khoa, dẫn lưu và phẫu thuật nhằm lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp nhất cho từng người bệnh.

MỘT SỐ HÌNH ẢNH CỦA 3 CA BỆNH:

Hình ảnh nội soi cho thấy lớp vỏ màng xơ dày bao quanh phổi

Hình ảnh các bác sĩ đang tiến hành nội soi bóc lớp vỏ màng xơ dày bao quanh phổi

Hình ảnh lớp vỏ màng xơ dày bao quanh phổi được cắt bỏ

Hình ảnh Phổi sau khi bóc lớp vỏ màng phổi

BSCKI. LÊ HOÀNG SƠN